علل چاقی و اضافه‌وزن و عوارض آن

علل چاقی و اضافه‌وزن و عوارض آن

چاقی و اضافه‌وزن چیست؟

چاقي و اضافه‌وزن به افـزایش بیـش از حد بافت چربی در بدن گفته می‌شود و به طور کلـی زمـانی ایجـاد می‌شود که میزان انرِژی دریافتی بیش از میزان انرژی مصرفی باشد. اگرچه عوامل دیگری مانند ژنتیک، رژیم غذایی نادرست (خوردن غذاهای پر کالری و پر چرب و پر قند) کم تحرکی و مشکلات روحی (خوردن بیش از اندازه، پرخوابی و افسردگی) نیز می‌تواند باعث بروز چاقی گردد. چاقي علاوه بر مشکل زیبایی فرد را در خطر ابتلا به بيماري فشارخون، افزایش قند خون(دیابت)، سرطان‌های مختلف، مشکل استخوان‌ها و مفاصل و بسیاری از بیماری‌های دیگر قرار می‌دهد. ثابت شده است حتي کاهش کمي از اضافه‌وزن می‌تواند اثر زيادي روي بهبود سلامتي داشته باشد و در بسياري موارد اين هدف با ورزش، رژيم غذايي سالم و صحيح و تغيير در عادت زندگي فرد و همچنین بهبود بخشیدن به حالات روحی روانی که فرد به سبب آن‌ها تمایل به خوردن بیش از حد پیدا می‌کند، قابل‌دسترسی است؛ البته با تشخیص پزشکان معالج، در صورت وجود مقاومت به درمان، می‌توان از درمان دارویی و در مواردی که چاقی کشنده وجود دارد از درمان جراحی کمک گرفت.

راه‌های محاسبه چاقي

با استفاده از روش‌های زیر می‌توانید میزان اضافه‌وزن خود را محاسبه کنید ، چاق هستید یا لاغر

نمایه توده بدنی (BMI)

BMI=Weight(kg)÷Height(m)

اندکس توده بدنی= وزن (به کیلوگرم) ÷ قد به توان2 (بر حسب متر)

BMI Classification

18.5 و کمتر Under Weight

18.5 تا 24.99 Normal Weight

25 تا 29.99 Over Weight

30 تا 34.99 Obesity Class 1

35 تا 39.99 Obesity Class 2

40 و بیشتر Morbid Obesity

اندازه دور کمر

شاخص دیگری که برای ارزیابی چاقی بکار می‌رود اندازه دور کمر است. در ایالات‌متحده امریکا، اندازه دور کمر بیش از 102 سانتی‌متر در آقایان، و اندازه بیش از88 سانتی‌متر در خانم‌ها برای تعریف چاقی شکمی به‌کاربرده می‌شوند. در اروپا حداکثر اندازه استاندارد برای دور کمر در مردان 94 سانتی‌متر و در خانم‌ها 80 سانتی‌متر در نظر گرفته می‌شود. حداکثر عدد طبیعی پیشنهادشده برای آسیای جنوبی و چین، 90 سانتی‌متر برای آقایان و 85 سانتی‌متر برای خانم‌ها، است.. برای اندازه‌گیری اندازه دور کمر، متر می‌بایست در یک راستا، در میانه محدوده بین دنده آخر و استخوان لگن قرار گیرد. که معمولاً اندازه دور کمر بالای ناف محسوب می‌شود.

انواع چاقي

تجمع چربی در بدن افراد متفاوت است.در چاقی سیبی شکل چربی بیشتر در بالاتنه و دور شکم ذخیره می‌شود، و در چاقی گلابی شکل یا محیطی در باسن و ران این تجمع دیده می‌شود.

به نظر شما کدام نوع چاقی خطرات بيشتری برای سلامتی دارد سیب یا گلابی؟

مطالعات نشان داده‌اند که چاقی سیبـی(شکمی یا احشایی) با افزایش ریسک بیماری‌های قلبی و عروقی همراه است. چربی دور شکم با ترشح هورمون‌ها و مواد التهابی همین طور با آزاد کردن اسیدهای چرب به جریان خون در ایجاد بیماری‌های فوق نقش دارد. میزان چربی احشایی به طور مستقیم با محیط دور کمر مرتبط است.

علل بروز چاقی

» افزایش سن: از علل افزایش چاقی افزایش سن است. با افزایش سن (حدوداً بعد از 40 سالگی) به دلیل کاهش متابولیسم بدن بعد از 40 سالگی متابولیسم (سوخت و ساز) بدن در نتیجه میزان کالری لازم روزانه کاهش پیدا می‌کند. بیشتر افراد می‌گویند میزان غذای دریافتی و همچنین میزان فعالیتشان نسبت به گذشته تغییری نکرده است. اما افزایش وزن بدن پیداکرده‌اند. بنابراین بعد از سن حول‌وحوش 40 سالگی جهت ثابت ماندن وزن و چاق نشدن باید میزان غذای مصرفی کاهش و یا میزان فعالیت بدنی افزایش پیدا کند.

» جنس: سرعت متابولیسم پایه در مردان بیش از زنان است. مردان توان عضلانی بیشتری دارند. بنابراین سرعت متابولیسم پایه (میزان سوخت و ساز) و در نتیجه میزان کالری لازم برای انجام فعالیت‌های پایه در مردان بیش از زنان است و بنابراین چاقی در زنان بیش از مردان است.

» میزان فعالیت: فعالیت فیزیکی و ورزش نه تنها باعث کاهش اشتها در افراد چاق می‌شود بلکه توانایی بدن در سوخت و ساز و مصرف نمودن مواد خصوصاً چربی‌ها را افزایش می‌دهد. مهم‌ترین علت بروز چاقی در سال‌های اخیر کاهش فعالیت فیزیکی بوده است.

» اختلالات غذایی: خوردن زیاد از هر نوع ماده غذایی می‌تواند باعث چاقی گردد. در سال‌های اخیر در دسترس بودن غذاهای پرچرب و آماده به همراه کم شدن فعالیت فیزیکی باعث کاهش کالری مورد نیاز افراد شده و بزرگ‌ترین عامل رشد ناگهانی محسوب می‌شود. عادات بد غذایی در میان اختلالات مختلف تغذیه‌ای از اهمیت زیادی برخوردار است. به گونه‌ای که اگر شخص علاوه بر نیاز روزانه‌اش حتی یک نان سوخاری (که کالری بسیار کمی دارد) بخورد بعد از 20 سال 15 کیلوگرم اضافه‌وزن پیدا می‌کند.

» داروها: داروهای زیر می‌تواند منجر به افزایش وزن شوند. کورتون و داروهای ضد بارداری می‌توانند مستقیماً باعث چاقی شود. داروهای ضد افسردگی و ضد اضطراب با ایجاد خواب‌آلودگی و بی‌تحرکی سبب کاهش مصرف انرژی و در نتیجه منجر به چاقی می‌گردند.

» عوامل ژنتیکی: بسیاری از عوامل هورمونی و عصبی که روی تنظیم وزن طبیعی افراد اثر می‌گذارد به صورت ژنتیکی تعیین و تنظیم می‌شود. (مسیری که توسط آن میزان تغذیه و سیری تنظیم می‌گردد). اختلالات کوچک در این مسیرها مشخصاً باعث افزایش وزن می‌شود. تعداد و اندازه سلول‌های چربی ، توزیع ناحیه‌ای چربی و حتی سرعت متابولیسم پایه توسط ژن‌ها تعیین می‌گردد. نقش ژن‌ها در ایجاد چاقی 50 تا 70 در صد تخمین زده شده است.

عوارض چاقی

بيماران چاق مستعد ناتوانی‌های فيزيکي، رواني و اجتماعي هستند. این بیماری بجز مشکلات زیبایی با بیماری‌های مختلفی همچون دیابت (مرض قند)، فشارخون بالا، چربی خون، دردهای مفصلی، مشکلات تنفسي و ایست تنفسی در خواب، بیماری‌های تخريبي مفصلي، افزایش اوره خون و بیماری‌های ریوی و قلبی عروقی به همراه گزارش‌هایی از سرطان (رحم، پستان، روده بزرگ، کیسه صفرا، تخمدان، کولون و پروستات)، سنگ کیسه صفرا، پرمویی، نازایی، اختلال در قاعدگی، استرس و فراموشی همراه است؛ آمار نشان می‌دهد که حدود 10% هزینه بهداشت و درمان در بسیاری از کشورها به چاقی و بیماری‌های ناشی از آن اختصاص دارد. گزارش‌ها همچنین حاکی از این موضوع می‌باشند که در آمریکا 280000 نفر در سال به علت چاقی و بیماری‌های آن جان خود را از دست می‌دهند.

نقش چاقی در بیماری‌های مختلفی که در محور توجه نظام سلامت در جهان است باعث شده است سازمان جهانی بهداشت، چاقی را یکی از ده عامل خطر مهم بیمار‌ی‌هایی بداند که موجب مرگ‌ومیر می‌شوند. مسئولان نظام سلامت در ایران بااهمیت اضافه‌وزن و چاقی مواجه شده و این موضوع به دغدغه‌ی آن‌ها نیز تبدیل شده است. می‌دانیم که عوامل مختلفی در پدید آیی اضافه‌وزن نقش داشته و چاقی آثار مختلفی را برجا می‌گذارد.

منبع:salamatdiet.ir

ویرایش و بازنشر: وبسوار

علل

علل

علل چاقی و اضافه‌وزن و عوارض آن,علل چاقی و اضافه‌وزن و عوارض آن,

برگرفته از : علل چاقی و اضافه‌وزن و عوارض آن